ΠΙΕΡΙΑ «Ευτυχώς που είχαμε τους Σέρβους»
Άντεξε ο ελληνικός τουρισμός, πετυχαίνοντας να μειώσει τις απώλειες και να διατηρήσει τα μεγέθη του περίπου στα δεδομένα του 2011, οπότε και καταγράφηκε αύξηση 10% στις αφίξεις. Η φετινή τουριστική περίοδος θα κλείσει με περίπου 16 εκατ. διεθνείς αφίξεις και 10 δισ. ευρώ άμεσα έσοδα, αποδεικνύοντας για άλλη μία φορά ότι ο τουρισμός αποτελεί βασικό πυλώνα της ελληνικής οικονομίας.
Της Σοφίας Χριστοφορίδου
Μεταξύ των δύο εκλογικών αναμετρήσεων καταγράφηκε απώλεια ενός και πλέον εκατομμυρίου κρατήσεων, όμως στη συνέχεια καλύφθηκε σε μεγάλο βαθμό το χαμένο έδαφος και φαίνεται ότι ο στόχος που είχε τεθεί από τον Σύνδεσμο Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ) για 16 εκατ. αφίξεις και 10 δισ. ευρώ έσοδα είναι εφικτός.
Εκτιμώντας την προοπτική του Σεπτεμβρίου και του Οκτωβρίου, οι απώλειες φαίνεται ότι θα είναι περιορισμένες τόσο αναφορικά με τις αφίξεις (-3%) όσο και σε σχέση με τα έσοδα (-5%). Από τις 500.000 λιγότερες διεθνείς αφίξεις σε σχέση με πέρυσι, οι 400.000 καταγράφονται στην Αθήνα και μόνο 100.000 λιγότερες στην υπόλοιπη χώρα, ενώ τα έσοδα θα διαμορφωθούν από 10,5 δισ. ευρώ το 2011 σε περίπου 10 δισ. ευρώ.
Με δεδομένες τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες και το κλίμα που είχε διαμορφωθεί για τη χώρα μας φέτος, οι επιδόσεις αυτές χαρακτηρίζονται ως «τεράστια επιτυχία» από τον πρόεδρο του ΣΕΤΕ, κ. Ανδρέα Ανδρεάδη, ο οποίος, μιλώντας στη «ΜτΚ», επισημαίνει ότι τα στοιχεία «αποτυπώνουν την ανθεκτικότητα του ελληνικού τουρισμού. Υπάρχει αναμφίβολα μια δυναμική, η οποία πρέπει να αξιοποιηθεί».
ΜΑΣ ΕΥΝΟΕΙ Ο… ΧΑΡΤΗΣ
Η μείωση στους γερμανούς τουρίστες είναι στο 10% (ποσοστό μικρότερο από το αρχικά εκτιμώμενο), ενώ στους βρετανούς τουρίστες καταγράφεται μια μικρή αύξηση. Βέβαια, οι συγκεκριμένες τουριστικές αγορές παρουσιάζουν μια μείωση τα τελευταία χρόνια -από το 40% της... «πίτας», που αντιπροσώπευαν το 2000, δεν θα ξεπεράσουν το 28%-, αυτή όμως δεν είναι απαραίτητα μια αρνητική εξέλιξη, καθώς αυξάνονται οι τουρίστες από την ανατολική Ευρώπη.
Είναι χαρακτηριστικό ότι, ενώ κατά μέσον όρο οι τουρίστες δαπανούν 670-680 ευρώ, οι Ρώσοι ξοδεύουν περί τα 1.010-1.020 ευρώ κατ’ άτομο στις διακοπές τους στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΣΕΤΕ, οι αγορές που θα έχουν δυναμική στο μέλλον για όλη την Ευρώπη είναι η Ρωσία, η Ουκρανία, τα Βαλκάνια, η Τουρκία, η Μέση Ανατολή και, σε δεύτερη φάση, η Κίνα, η Ινδία, η Κορέα και η Ιαπωνία. Η μετατόπιση στις αγορές-στόχους από την κεντρική και τη βόρεια προς την ανατολική Ευρώπη δεν αφορά μόνο την Ελλάδα, αλλά και τους ανταγωνιστές μας στη Μεσόγειο (Ισπανία, Ιταλία, Γαλλία). «Όμως, η μετατόπιση αυτή ευνοεί περισσότερο τη χώρα μας, η οποία είναι εξαιρετικά τοποθετημένη στον νέο χάρτη του τουρισμού» σημειώνει ο κ. Ανδρεάδης, τονίζοντας ότι στα επόμενα χρόνια εκεί πρέπει να εστιαστεί η στρατηγική της Ελλάδας, σε δύο άξονες: στο μάρκετινγκ και στην έκδοση βίζας.
ΑΥΞΗΣΗ 3% ΣΤΟ ΑΕΠ ΜΕ ΜΙΑ ΚΙΝΗΣΗ
Η Ελλάδα θα μπορούσε να προσθέσει τρεις επιπλέον μονάδες στο ΑΕΠ της διευκολύνοντας τις διαδικασίες έκδοσης βίζας, υποστηρίζει ο κ. Ανδρεάδης. Όπως σημειώνει, ο ΣΕΤΕ πληρώνει γύρω στα 25 άτομα για να επιταχυνθούν οι διαδικασίες έκδοσης βίζας στην πρεσβεία μας στη Μόσχα -«γι’ αυτό και καταφέραμε να έχουμε 1 εκατ. ρώσους τουρίστες». Το 2009 οι σέρβοι επισκέπτες ήταν 400.000, από το 2010, που καταργήθηκε η βίζα με τη διακρατική συμφωνία Σερβίας-ΕΕ, έφτασαν τους 700.000 και φέτος θα αγγίξουν τους 800.000.
Ακόμη ένα παράδειγμα είναι η Τουρκία: με το πιλοτικό πρόγραμμα που εφαρμόστηκε σε πέντε νησιά (όπου η βίζα εκδίδεται επιτόπου), ο αριθμός των τούρκων τουριστών που επισκέφθηκαν τη χώρα μας θα φτάσει φέτος το μισό εκατομμύριο: «Χωρίς να κάνουμε τίποτε επιπλέον -ούτε επενδύσεις σε υποδομές ούτε καν διαφήμιση-, αν αύριο λυθεί το θέμα ‘Σέγκεν’, θα έχουμε τρία εκατ. επιπλέον τουρίστες. Αυτό σημαίνει τρεις μονάδες επιπλέον στο ΑΕΠ. Τα νούμερα είναι κολοσσιαία, όπως και η σημασία τους για την ελληνική οικονομία».
Ακόμη και μέχρι να εισαχθεί η ηλεκτρονική βίζα σε επίπεδο ΕΕ, υπάρχουν κινήσεις που μπορούν να γίνουν μονομερώς από τη χώρα μας, σημειώνει ο κ. Ανδρεάδης, όπως η έκδοση πολλαπλής βίζας για 3 ή 5 χρόνια, προκειμένου και τα προξενεία να αποσυμφορηθούν και οι τουρίστες να έχουν λόγο να επισκεφθούν την Ελλάδα τον επόμενο και μεθεπόμενο χρόνο.
Το 2013: Ποια ζητήματα ζητούν άμεσα λύση
Το 2013, μείζονα ζητήματα για τον τουριστικό κλάδο είναι, κατά τον πρόεδρο του ΣΕΤΕ, η βίζα Σέγκεν, ο νέος αναπτυξιακός που σχεδιάζεται, το νέο ειδικό χωροταξικό για τον τουρισμό, η μείωση του συντελεστή ΦΠΑ και ο επανακαθορισμός της εικόνας της χώρας (re-branding). Ως προς το τελευταίο, το ελληνικό Δημόσιο πρόκειται να συστήσει (από κοινού με τον ΣΕΤΕ) την εταιρεία Marketing Greece, με σκοπό την ανάπτυξη και εφαρμογή προγράμματος τουριστικού μάρκετινγκ για τη χώρα συνολικά, για τους επιμέρους τουριστικούς προορισμούς και για τα προϊόντα του χαρτοφυλακίου του ελληνικού τουρισμού.
Παράλληλα, οι επαγγελματίες του τουρισμού αναμένουν, εφόσον η οικονομική κατάσταση της χώρας το επιτρέψει, τη μείωση του ΦΠΑ στον τομέα της εστίασης, ενώ σκοπεύουν να θέσουν υπό συζήτηση το αίτημα για αντίστοιχη μείωση σε όλο το τουριστικό πακέτο (ακτοπλοΐα, χερσαίες μεταφορές κτλ.).
«Η μείωση του κόστους εργασίας στον τουρισμό κατά 15%, λόγω της μείωσης των κλαδικών συμβάσεων από κοινού με τους εργαζόμενους, είναι ένα βήμα για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας» εκτιμά ο κ. Ανδρεάδης, προσθέτοντας όμως ότι «πρέπει να συνδυαστεί με τη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών, το φορολογικό καθεστώς, ένα ελκυστικό αναπτυξιακό νόμο και ειδικό χωροταξικό για τον τουρισμό. Στόχος μας δεν είναι μόνο να πάμε στα 20 εκατ. επισκέπτες, αλλά να ανεβάσουμε και την κατά κεφαλή δαπάνη κάθε επισκέπτη, που σήμερα είναι στα 680 ευρώ».
ΠΙΕΡΙΑ «Ευτυχώς που είχαμε τους Σέρβους»
«Οι Έλληνες είναι πονεμένη ιστορία: για εμάς ήταν πλήγμα η διακοπή του προγράμματος κοινωνικού τουρισμού», εξηγεί στη «ΜτΚ» ο αντιπρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Πιερίας, κ. Ηλίας Ηλιάδης. Φέτος, ελάχιστοι ήταν οι Έλληνες που έκαναν πάνω από 2-3 διανυκτερεύσεις στην Πιερία, ενώ ούτε το πρόγραμμα προνομιακών τιμών για έλληνες τουρίστες, που υιοθέτησαν πολλά ξενοδοχεία της περιοχής, είχε ιδιαίτερη απήχηση.
Οι πληρότητες είχαν διακυμάνσεις (από το 80% τον Ιούνιο στο 65% τον Ιούλιο, λόγω εφαρμογής τιμών περιόδου αιχμής, στο 90% τον Αύγουστο και στο 60% τον Σεπτέμβριο), με τη σεζόν να κλείνει περίπου στα ίδια επίπεδα με πέρυσι.
«Ευτυχώς που είχαμε τους Σέρβους, αλλιώς τα ποσοστά θα ήταν τραγικά…», τονίζει ο κ. Ηλιάδης, προσθέτοντας: «Ελπίζω το 2013 ο έλληνας τουρίστας να μην καταντήσει το πιο σύντομο ανέκδοτο...».
ΘΑΣΟΣ «Άνοιγμα» στη ρωσική αγορά
Η διακοπή του προγράμματος κοινωνικού τουρισμού ήταν «χαστούκι» για τους ξενοδόχους της Θάσου, όπως υποστηρίζει ο πρόεδρος της τοπικής ένωσης, κ. Δημήτρης Παπαδημητρίου. Παρόλο που το κόστος των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων είναι πολύ χαμηλό, οι Έλληνες δεν ήταν φέτος ούτε το 20% των τουριστών που έκαναν διακοπές στο βορειοελλαδικό νησί. Παράλληλα, οι ξενοδόχοι του νησιού είδαν μια μείωση κατά 30% στην «παραδοσιακή» αγορά των γερμανών τουριστών.
«Το φιλί της ζωής ήρθε από τους Ρώσους: από εκεί που είχαμε μηδενική παρουσία, φέτος υπολογίζουμε ότι είχαμε 8.500 διανυκτερεύσεις, ενώ για το 2013 έχουν κλειστεί ήδη συμβόλαια με τρεις tour operators», αναφέρει ο κ. Παπαδημητρίου. Παράλληλα, η τουριστική οικονομία του νησιού στηρίχθηκε και από τους Σέρβους και τους Ρουμάνους -«που σημείωσαν θεαματική αύξηση»- και, φυσικά, από τους Σκοπιανούς και τους Βούλγαρους, που τα τελευταία χρόνια προτιμούν το νησί.
Έλληνας τουρίστας: Το πιο σύντομο ανέκδοτο...
«Έλληνας τουρίστας» είναι το τελευταίο σύντομο ανέκδοτο που λένε μεταξύ τους οι ξενοδόχοι. Η φετινή τουριστική περίοδος χαρακτηρίστηκε από την κάθετη πρώτη του εγχώριου τουρισμού (από το 27% στο 14% της συνολικής τουριστικής πίτας). Την «παρτίδα» έσωσαν Σέρβοι, Ρώσοι και Ουκρανοί, με αποτέλεσμα οι απώλειες να περιοριστούν (από το -30%, που διαφαινόταν την άνοιξη, στο -10% στο τέλος Αυγούστου).
«Υπό αυτές τις συνθήκες, μπορούμε να πούμε ότι είμαστε ικανοποιημένοι», αναφέρει στη «ΜτΚ» ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδοχείων Χαλκιδικής, κ. Γρηγόρης Τάσιος. Οι διανυκτερεύσεις στα ξενοδοχεία της συγκεκριμένης περιοχής είναι κατά 10% μειωμένες σε σχέση με το 2011, ενώ ο τζίρος κατά 15%, λόγω της μείωσης των τιμών στα δωμάτια, αλλά και της κατανάλωσης στα μπαρ και τα εστιατόρια.
Μάλιστα, φέτος καταγράφηκαν σημαντικές αλλαγές στον «χάρτη» των εθνικοτήτων των τουριστών που έκαναν διακοπές στα ξενοδοχεία της Χαλκιδικής: η μείωση των ελλήνων τουριστών προσεγγίζει το 60%, απώλεια που αντισταθμίστηκε σε μεγάλο βαθμό από την αύξηση κατά 30% (σε σχέση με πέρυσι) των Ρώσων και κατά 50% των Ουκρανών, που κατά κύριο λόγο έφτασαν αεροπορικώς στην Ελλάδα.
Αλλαγές καταγράφηκαν και στους τουρίστες που χρησιμοποίησαν εποχούμενα μέσα: πολύ περισσότεροι Σέρβοι, Πολωνοί, Τσέχοι και (για πρώτη φορά) Τούρκοι έκαναν φέτος διακοπές στη Χαλκιδική. Από αυτές τις χώρες υπάρχουν θετικές ενδείξεις και για το 2013, ενώ οι tour operators ζητούν επιπλέον κλίνες για την επόμενη τουριστική περίοδο.
Η ΠΡΟ ΤΟΥ ΑΘΩ ΠΕΡΙΟΧΗ
Ικανοποιημένοι από τη σεζόν είναι και οι ξενοδόχοι στην περιοχή προ του Άθω: όπως αναφέρει η υπεύθυνη μάρκετινγκ του Οργανισμού Τουριστικής Προβολής της περιοχής, κυρία Μαρία Παπά, στην περιοχή προ του Άθω καταγράφηκε η μεγαλύτερη αύξηση της ζήτησης από τη βαλκανική και τη ρωσική αγορά. Έτσι, αν και οι έλληνες τουρίστες ήταν μειωμένοι κατά 20% σε σχέση με πέρυσι, η απώλεια αντισταθμίστηκε από την αύξηση των ξένων τουριστών -τόσο του μαζικού τουρισμού όσο και των μεμονωμένων, από αγορές νέες για τους επαγγελματίες της περιοχής (Γαλλία, Βέλγιο, Ολλανδία, Ιταλία).
ΑΠΟ ΤΟ 50% ΣΤΟ 5% ΠΛΕΟΝ ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ
Στον εσωτερικό τουρισμό υπήρξε μια κατάρρευση της ζήτησης συνολικά («αναμενόμενη λόγω της μείωσης της εσωτερικής κατανάλωσης», όπως σημειώνει ο πρόεδρος του ΣΕΤΕ, κ. Α. Ανδρεάδης), στα επίπεδα του 2000. Το 2008, ο εγχώριος τουρισμός ήταν το 27% του συνολικού και απέφερε έσοδα 3 δισ. ευρώ, ενώ φέτος αντιπροσωπεύει το 14%-15%, με τα έσοδα από αυτήν την πηγή στο 1,5 δισ. ευρώ.
«Έλληνες; Πού είναι;» διερωτήθηκε ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ενοικιαζομένων Δωματίων Χαλκιδικής, κ. Αστέριος Ψαρογιάννης, με τον οποίο επικοινώνησε η «ΜτΚ». Αν μέχρι πέρυσι ένας στους δύο πελάτες σε αυτού του είδους τα καταλύματα ήταν Έλληνας, φέτος δεν αντιπροσώπευαν ούτε το 5%..
«Κάποτε, το 90% των ελλήνων τουριστών μάς ερχόταν από την Αττική. Φέτος, με το κόστος της βενζίνης στα ύψη και τη γενικότερη οικονομική δυσπραγία, η πτώση ήταν δραματική…», λέει. Στο παρελθόν, αρκετοί από τους Έλληνες που προτιμούσαν τα ενοικιαζόμενα ήταν οι λεγόμενοι «κοινωνικοί τουρίστες», που αξιοποιούσαν τα κουπόνια της Εργατικής Εστίας. Η κατάργηση του Οργανισμού όχι μόνο μείωσε τον αριθμό των τουριστών, αλλά δημιούργησε κι έναν πληθωρισμό καταλυμάτων, με πλεονάζουσες ελεύθερες κλίνες τις οποίες, κατά τον πρόεδρο της Ομοσπονδίας, οι μονάδες διέθεσαν σε τιμές κόστους: «Φέτος ήταν από τις δυσκολότερες χρονιές. Ο αριθμός των διανυκτερεύσεων συνολικά είναι στο -5% σε σχέση με πέρυσι, αλλά ο τζίρος βούτηξε κατά 20%».
Η προβολή αρνητικών στερεοτύπων από τα ΜΜΕ και η πολιτική αστάθεια προκάλεσε μείωση της τάξης του 50% στους γερμανούς τουρίστες. Αντιθέτως, μια νέα αγορά για τους ιδιοκτήτες ενοικιαζόμενων δωματίων ήταν φέτος η Σερβία. Μάλιστα, η αύξηση του αριθμού των σέρβων τουριστών στα ενοικιαζόμενα δωμάτια της Χαλκιδικής προσεγγίζει το 100%(!). Ένας σημαντικός λόγος γι’ αυτήν την αύξηση είναι η κατάργηση της υποχρέωσης έκδοσης βίζας -και φυσικά, για τους προορισμούς της Βόρειας Ελλάδας, η εύκολη οδική πρόσβαση.
Μισό εκατομμύριο Βούλγαροι πέρασαν μέσω του Προμαχώνα
Περισσότεροι από 500.000 Βούλγαροι πέρασαν τα σύνορα του Προμαχώνα το τελευταίο δίμηνο του καλοκαιριού, με προορισμό τις παραλιακές περιοχές της Χαλκιδικής και της Καβάλας, κατά κύριο λόγο. Μάλιστα, με αφορμή την αργία στη γείτονα, το πρώτο σαββατοκύριακο του Σεπτεμβρίου μετατράπηκε σε… τετραήμερο για 100.000 Βούλγαρους, που πέρασαν τα σύνορα για να κάνουν το τελευταίο μπάνιο του καλοκαιριού στις κοντινές ακτές της Βόρειας Ελλάδας.
Σύμφωνα με στοιχεία από το αστυνομικό τμήμα του Προμαχώνα, οι βούλγαροι επισκέπτες ταξίδεψαν στη χώρα μας με τα ΙΧ τους αυτοκίνητα και παρέμειναν είτε για το Σαββατοκύριακο είτε για ολιγοήμερες διακοπές.
Πηγή: ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ
.jpg)
